INWAZYJNE GATUNKI OBCE (IGO)

Inwazyjne gatunki obce (IGO) to rośliny, zwierzęta, patogeny i inne organizmy, które nie są rodzime dla ekosystemów i mogą powodować szkody w środowisku lub gospodarce, lub też negatywnie oddziaływać na zdrowie człowieka. W szczególności IGO oddziałują negatywnie na różnorodność biologiczną, w tym na zmniejszenie populacji lub eliminowanie gatunków rodzimych, poprzez konkurencję pokarmową, drapieżnictwo lub przekazywanie patogenów oraz zakłócanie funkcjonowania ekosystemów.

IGO oddziałują na rodzimą różnorodność biologiczną prawie wszystkich ekosystemów ziemi i stanowią jedno z największych zagrożeń dla tej różnorodności. Od XVII wieku IGO przyczyniły się do wyginięcia prawie 40% gatunków zwierząt, dla których przyczyna wyginięcia jest znana.

Dlaczego są groźne?

IGO to poważne zagrożenie dla rodzimej przyrody. Wypierają lokalne gatunki, co powoduje zmiany w strukturze całych ekosystemów. W przypadku roślin prowadzi to do powstawania tzw. monokultur, czyli zajęcia obszaru przez osobniki jednego gatunku. Obecność IGO prowadzi do zmniejszenia różnorodności biologicznej i utrudnia odnawianie się naturalnych zbiorowisk. Ponadto niektóre IGO, jak barszcz Sosnowskiego, stanowią zagrożenie dla zdrowia ludzi i zwierząt. Część z nich, jak rak pręgowaty, przenosi choroby lub pasożyty, które powodują zdziesiątkowanie rodzimych gatunków. Z kolei wiele inwazyjnych gatunków roślin wytwarza i rozprzestrzenia w swoim otoczeniu substancje chemiczne, które są szkodliwe dla innych gatunków flory.

Każdy kto stwierdzi obecność gatunków IGO stwarzających zagrożenie dla Unii/Polski na terenie gminy Blachownia powinien niezwłocznie zgłosić ten fakt do Urzędu Miejskiego 
w Blachowni osobiście lub do Biura Obsługi Klienta, pocztą na adres: Urząd Miejski 
w Blachowni, ul. Sienkiewicza 22, 42-290 Blachownia lub pocztą elektroniczną  na adres: osr@blachownia.pl . Zgłoszenie występowania inwazyjnego gatunku obcego należy przedstawić na formularzu „Zgłoszenie występowania barszczu Sosnowskiego na terenie Gminy Blachownia”.

Pamiętajmy, to właściciel nieruchomości odpowiada za stan swojej nieruchomości. Jeżeli na nieruchomości rośnie inwazyjny gatunek obcy, to obowiązkiem właściciela nieruchomości jest niedopuszczenie do jego rozprzestrzenienia się w środowisku oraz podjęcie działań zaradczych mających na celu całkowite jego wyeliminowanie 
z nieruchomości. 

Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o gatunkach obcych 
(Dz.U. z 2023 r., poz. 1589 ze zm.) właściciel nieruchomości zobowiązany jest przeprowadzić działania zaradcze w stosunku do inwazyjnego gatunku obcego rozprzestrzenianego na szeroką skalę.

Przez działania zaradcze - należy rozumieć każde działanie dokonywane środkami, których celem jest eliminacja, kontrola lub izolacja populacji inwazyjnych gatunków obcych, przy jednoczesnym zminimalizowaniu oddziaływania na gatunki niedocelowe 
i ich siedliska.

Burmistrz Blachowni przypomina o konieczności przeprowadzania działań zaradczych  oraz 
o konieczności ich zgłaszania do tut. Urzędu w przypadku ich wykonania na formularzu „Zgłoszenie o podjęciu działań zaradczych przeprowadzanych w stosunku do IGO”.

Stosowne formularze dostępne są w Urzędzie Miejskim w Blachowni (pok. nr 11), na stronie internetowej Blachowni www.blachownia.pl zakładka dla mieszkańca , formularze wzorów 
i wniosków, ochrona środowiska bądź do pobrania poniżej. Więcej informacji można uzyskać pod numerem telefonu: 34 327 04 09 wew. 139.

Do gatunków IGO stwarzających zagrożenie dla Unii/Polski: należą m.in.:

Rośliny:

bożodrzew gruczołowaty, barszcz Mantegazziego, barszcz Sosnowskiego, kolczurka klapowana, rdestowiec ostrokończysty, rdestowiec pośredni, rdestowiec sachaliński, niecierpek gruczołowaty;

Zwierzęta:

nutria, szop pracz, wiewiórka czarna, wiewiórka szara, wrona orientalna, żółw ozdobny, rak luizjański. 

Centralny Rejestr Danych o IGO prowadzi Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska. Informacje o znanych stanowiskach IGO stwarzających zagrożenie dla Unii/Polski na terenie Polski są dostępne na portalu Geoserwis https://geoserwis.gdos.gov.pl/mapy

Informacje o IGO stwarzających zagrożenie dla Unii/Polski są dostępne na stronach internetowych pod adresem:

1.     https://www.gov.pl/web/gdos/inwazyjne-gatunki-obce3

2.     Inwazyjne gatunki obce - Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach - Portal Gov.pl .