Azbest warto wiedzieć
Azbest to nazwa handlowa naturalnych minerałów włóknistych występujących w przyrodzie. Pod względem chemicznym azbest składa się z krzemianów oraz metali: magnezu, żelaza, sodu i wapnia. W budownictwie stosowany był najczęściej jako składnik płyt na pokrycia dachowe, okładzin na elewacje, a także do osłony rur i kanałów wentylacyjnych.
Główną przyczyną szkodliwości azbestu nie jest jego skład chemiczny, a jego włóknista budowa. Podczas eksploatacji wyrobów zawierających azbest do powietrza uwalniane są włókna azbestu, które są niewidoczne gołym okiem i mogą się kilkukrotnie rozwarstwiać. Włókna te przedostają Się do układu oddechowego człowieka. Mniejsze włókna azbestu (mniej niż 5 mikrometrów) są wydalane z organizmy, jednak te większe (ponad 5 mikrometrów) pozostają w organizmie, gromadzą się w tkance płucnej człowieka i powodują zmiany chorobowe, bardzo często zmiany rakotwórcze.
Emisja włókien azbestu może nastąpić przy takich pracach jak: usuwanie izolacji cieplnej, wymiana dachów oraz elewacji wykonanych z płyt a-c, czyszczenie i renowacja pokryć dachowych, prace hydrauliczne, naprawy przewodów wentylacyjnych, prace wyburzeniowe i rozbiórkowe, rozbiórki ścian działowych lub stropów ocieplonych, wyburzania obiektów o konstrukcji nośnej stalowej i żelbetowej z izolacją przeciwogniową wykonaną z miękkich płyt azbestowych, modernizacji pomieszczeń dźwigów.
Azbest zaliczany jest obecnie do grupy dziesięciu najbardziej szkodliwych substancji. Znajduje się w opracowanym przez Ministerstwo Zdrowia wykazie substancji obejmujących substancje o udowodnionym działaniu rakotwórczym.
Wdychanie pyłu azbestowego może stać się przyczyną chorób układu oddechowego i krwionośnego:
· pylicy azbestowej (azbestozy),
· chorób opłucnej lub osierdzia,
· nowotworów złośliwych: raka płuc, raka oskrzeli, między błonniaka opłucnej lub otrzewnej,
· przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli.
Prace polegające na usuwaniu, zabezpieczaniu i przetwarzaniu wyrobów zawierających azbest, nie mogą być wykonywane przez osoby (np. właściciele lub użytkownicy nieruchomości) nie mające przygotowania, doświadczenia, znajomości specjalistycznych technik pracy, zabezpieczenia BHP, oraz kontroli nad emisją pyłu azbestowego. Osoby wykonujące tego typu prace muszą mieć specjalną zgodę administracyjną w postaci zatwierdzonego programu gospodarki odpadami niebezpiecznymi.
OBOWIĄZKI WŁAŚCICIELI NIERUCHOMOŚCI NA KTÓRYCH WYSTĘPUJĄ WYROBY ZAWIERAJĄCE AZBEST:
I. Podstawa prawna
· Ustawa z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest - (Dz. U. z 2020r., poz.1680 ),
· Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 2 kwietnia 2004r.w sprawie sposobów
i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest (Dz. U. Nr 71, poz.649) zmienione rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 5 sierpnia 2010 r.(Dz.U. Nr 162, poz..1089),
· Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 13 grudnia 2010r w sprawie wymagań w zakresie wykorzystania wyrobów zawierających azbest oraz wykorzystywania i oczyszczania instalacji lub urządzeń, w których były lub są wykorzystywane wyroby zawierające azbest – (Dz.U. z 2011r. Nr 8, poz.31).
II. Wymagane dokumenty:
· „Informacja o wyrobach zawierających azbest”
· „Ocena stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest”.
Zgodnie z obowiązującym stanem prawnym na każdym posiadaczu (właścicielu, użytkowniku wieczystym) materiałów zawierających azbest ciąży obowiązek corocznej inwentaryzacji wyrobów zawierających azbest poprzez sporządzenie spisu z natury. Wynik tej inwentaryzacji ujmuje się
w „Informacji o wyrobach zawierających azbest”.
Przedmiotową „Informację” należy sporządzić w dwóch egzemplarzach, z których jeden składa się w terminie do dnia 31 stycznia każdego roku:
- do burmistrza - osoby fizyczne, niebędące przedsiębiorcą
- do marszałka województwa śląskiego – podmioty gospodarcze
Drugi egzemplarz „Informacji o wyrobach zawierających azbest” właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości przechowuje przez okres jednego roku, do czasu sporządzenia następnej „Informacji”.
Właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości, na których znajdują się wyroby zawierające azbest, ma obowiązek przeprowadzać kontrolę stanu technicznego tych wyrobów. Informację o stanie wyrobów zawierających azbest umieszcza się w arkuszu „Oceny stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest”. Ocenę przeprowadza się w celu kwalifikacji wyrobów zawierających azbest do dalszego użytkowania lub usunięcia oraz określenia stopnia pilności ich usunięcia lub zabezpieczenia. Wypełniony formularz „Oceny” pozostaje u właściciela, użytkownika wieczystego lub zarządcy nieruchomości do czasu sporządzenia następnej oceny.
V. Termin załatwienia sprawy.
· corocznie w terminie do dnia 31 stycznia za każdy poprzedni rok
